{"id":45068,"date":"2021-08-11T21:15:42","date_gmt":"2021-08-11T19:15:42","guid":{"rendered":"https:\/\/www.outono.net\/elentir\/?p=45068"},"modified":"2021-08-11T21:18:52","modified_gmt":"2021-08-11T19:18:52","slug":"negra-sombra-significado-e-versions-do-mais-famoso-poema-de-rosalia-de-castro","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.outono.net\/elentir\/2021\/08\/11\/negra-sombra-significado-e-versions-do-mais-famoso-poema-de-rosalia-de-castro\/","title":{"rendered":"Negra sombra: significado e versi\u00f3ns do m\u00e1is famoso poema de Rosal\u00eda de Castro"},"content":{"rendered":"

Fai 16 anos recoll\u00edn aqu\u00ed este belo poema<\/a> da gran escritora galega Rosal\u00eda de Castro, e fai tempo que quer\u00eda profundizar un pouco m\u00e1is nel.<\/p>\n

Loreena McKennitt, \"Dante's prayer\": unha bel\u00edsima oraci\u00f3n surxida dende un inferno<\/a><\/rel>
\n'Nam\u00e1ri\u00eb': a m\u00e1is espectacular versi\u00f3n da canci\u00f3n de despedida escrita por Tolkien<\/a><\/rel><\/p>\n

Un poema sen t\u00edtulo aparecido en 'Follas novas' en 1880<\/big><\/p>\n

Empecemos cun pouco de historia. \"Negra sombra\" \u00e9 como se co\u00f1ece popularmente a un poema sen t\u00edtulo incluido por Rosal\u00eda no seu poemario \"Follas novas\", publicado en 1880.<\/strong> Tr\u00e1tase dunha obra intimista na que podemos co\u00f1ecer \u00e1 escritora na s\u00faa faceta m\u00e1is melanc\u00f3lica. Esta \u00e9 a versi\u00f3n orixinal tal como foi publicada no galego da \u00e9poca:<\/strong><\/p>\n

Cando penso que te fuches,
\nNegra sombra que m'asombras,
\n\u00d3 pe d'os meus cabezales
\nTornas fac\u00e9ndome mofa.<\/p>\n

Cando maxino qu'es ida
\nN'o mesmo sol te m'amostras,
\nY eres a estrela que brila,
\nY eres o vento que z\u00f3a.<\/p>\n

Si cantan, \u00eas t\u00ed que cantas,
\nSi choran, \u00eas t\u00ed que choras,
\nY-\u00eas o marmurio d'o r\u00edo
\nY-\u00eas a noite y \u00eas a aurora.<\/p>\n

En todo est\u00e1s e ti \u00eas todo,
\nPra min y en min mesma moras,
\nNin m'abandonar\u00e1s nunca,
\nSombra que sempre m'asombras.<\/em><\/p><\/blockquote>\n

\u00bfQu\u00e9 \u00e9 esa \u00abnegra sombra\u00bb da que falaba Rosal\u00eda?<\/big><\/p>\n

Hai dende fai anos un certo debate sobre o significado deste poema<\/strong>, algo normal trat\u00e1ndose dun texto l\u00edrico, moi intimista e cargado de simbolismo. \u00bfQu\u00e9 \u00e9 esa \"negra sombra\" da que fala Rosal\u00eda?<\/strong> <\/p>\n

Para responder a esta pregunta non est\u00e1 de m\u00e1is co\u00f1ecer a vida da autora e as circunstancias nas que foi escrito o poema. Rosal\u00eda foi unha muller que gozou de mala sa\u00fade.<\/strong> De feito, faleceu dun cancro uterino \u00f3s 48 anos de idade, e chegou a dedicarlle un libro \u00f3 seu m\u00e9dico no que asinou como \"a s\u00faa eterna enferma\". A iso hai que engadir dous feitos tr\u00e1xicos: a morte do seu fillo Adriano en 1876<\/strong>, antes de cumprir dous anos de idade debido a un accidente dom\u00e9stico en Santiago, e o naceminto, morta, da s\u00faa filla Valentina en 1877<\/strong>, ambos feitos ocurridos uns anos antes da publicaci\u00f3n de \"Follas novas\", libro escrito na s\u00faa maior parte, por certo, en Simancas (Valladolid), lonxe da s\u00faa tierra \u00e1 que tanto a\u00f1oraba.<\/p>\n

Por iso, diversos autores coinciden en que esa \"negra sombra\" \u00e9 unha evocaci\u00f3n da dor, que non deixa de perseguir a Rosal\u00eda<\/strong> e que volve a reaparecer cando cre\u00eda que se fora (o seu \u00faltimo embarazo trala morte do seu fillo, que ter\u00eda sido un motivo de esperanza e alegr\u00eda, tornouse en desgracia co nacemento da nena morta). De feito, non custa percibir nos seus versos certos signos de depresi\u00f3n<\/strong>, como o feito de ver a dolor por doquier, nunha estrela, no vento, nun r\u00edo, na noite e na aurora, de xeito que a s\u00faa dor o amarga todo.<\/strong><\/p>\n

A versi\u00f3n musicada composta por Juan Montes Cap\u00f3n en 1892<\/big><\/p>\n

O poema \u00e9 triste e brillante, e contribuiu \u00e1 s\u00faa popularidade a versi\u00f3n musicalizada, en forma de alal\u00e1, feita polo compositor galego Juan Montes Cap\u00f3n en 1892<\/strong>, sete anos despois da muerte de Rosal\u00eda. A pieza foi estreada ese mismo a\u00f1o na Habana, onde ga\u00f1ou a medalla de ouro do certame musical convocado pola sociedade galega Aires d'a Mi\u00f1a Terra, formando parte dunha composici\u00f3n titulada \"Fantas\u00eda para gran orquesta\". Podedes escoitar aqu\u00ed unha interpretaci\u00f3n do Orfe\u00f3n Donostiarra e da Orquesta Sinf\u00f3nica JMJ coa partitura de Montes<\/strong>, durante un concerto ofrecido no Kursaal de San Sebasti\u00e1n o 10 de xullo de 2016:<\/p>\n