<\/p>\n
Por \u00c1lvaro J. D\u00edaz-Mella<\/big><\/p>\n
Hai unha frase que moitos galegos escoitar\u00edan algunha vez: \u00abMorreu Pepe Cui\u00f1a e en Galicia deix\u00e1ronse de facer estradas\u00bb.<\/strong> Como ocorre con tantas expresi\u00f3ns populares, probablemente esaxera, pero non nace da nada. Reflicte unha percepci\u00f3n moi estendida: durante d\u00e9cadas Galicia impulsou unha gran rede de estradas, pero a\u00ednda arrastra importantes proxectos sen terminar.<\/strong><\/p>\n Durante unha tempada, a mi\u00f1a muller traballou en Cee.<\/strong> Cada ma\u00f1\u00e1, sa\u00edndo de Vigo \u00e1s seis da madrugada, ti\u00f1a que percorrer os 136 quil\u00f3metros que a separaban do seu lugar de traballo. \u00d3 terminar a xornada, deb\u00eda regresar a casa. Case catro horas diarias \u00f3 volante s\u00f3 para ir e volver.<\/p>\n A mi\u00fado falamos de autov\u00edas, orzamentos ou quil\u00f3metros constru\u00eddos.<\/strong> Pero unha estrada non se mide unicamente polo asfalto que acumula, sen\u00f3n polo tempo que devolve \u00e1s persoas: o que unha traballador gana para a s\u00faa familia, o que permite a unha ambulancia chegar antes, o que axuda a unha empresa para ser m\u00e1is competitiva ou facilita que un estudante chegue \u00f3 seu centro educativo.<\/p>\n Galicia necesita completar a rede iniciada no s\u00e9culo pasado<\/strong> para comunicar mellor as s\u00faas catro provincias.<\/p>\n Ser\u00eda inxusto negar os avances. Hoxe dispo\u00f1emos dunha rede de autov\u00edas impensable hai corenta anos.<\/strong> O Eixo Atl\u00e1ntico conecta con eficacia A Coru\u00f1a, Santiago, Pontevedra e Vigo, e as comunicaci\u00f3ns con Madrid e Portugal melloraron de forma extraordinaria. Con todo, as conexi\u00f3ns interiores seguen lonxe dese nivel. Precisamente por iso resulta m\u00e1is dif\u00edcil comprender que algunhas das estradas m\u00e1is importantes sigan pendentes.<\/p>\n A proba comeza cando abandonamos as grandes autov\u00edas.<\/strong> \u00c9 ent\u00f3n cando aparecen as diferencias. Ourense e Lugo, separadas por apenas 94 quil\u00f3metros, requiren a\u00ednda hora e media de viaxe. O mesmo ocorre para percorrer pouco m\u00e1is de 90 quil\u00f3metros entre Lugo e Viveiro por estrada secundaria, penalizando o desenvolvemento da costa lucense.<\/p>\n Pero unhas boas comunicaci\u00f3ns non dependen s\u00f3 das estradas. Tam\u00e9n necesitan un transporte p\u00fablico capaz de competir co veh\u00edculo privado.<\/strong> Un traxecto de 18 quil\u00f3metros entre Vigo e Praia Am\u00e9rica pode levar case unha hora en autob\u00fas. A semana pasada, a mi\u00f1a irm\u00e1 necesitou cincuenta minutos e dous autobuses para percorrer s\u00f3 7,2 quil\u00f3metros ata o Hospital \u00c1lvaro Cunqueiro. Un desprazamento tan curto deixou de ser unicamente un problema de transporte. Afectou tam\u00e9n o acceso \u00e1 sanidade e \u00e1 s\u00faa calidade de vida.<\/p>\n O transporte p\u00fablico s\u00f3 mellorar\u00e1 cando permita chegar antes, con menos transbordos e horarios adaptados \u00e1 realidade coti\u00e1.<\/strong> As infraestruturas e os servizos de transporte deben dese\u00f1arse pensando nos desprazamentos reais das persoas, non en l\u00edmites administrativos. O bloqueo cr\u00f3nico do transporte metropolitano no sur de Galicia \u00e9 o mellor exemplo de como o localismo pol\u00edtico prexudica \u00f3 usuario.<\/p>\n O Eixo Atl\u00e1ntico \u00e9 un dos maiores acertos das \u00faltimas d\u00e9cadas, pero queda moito por facer.<\/strong> Proxectos como a A-56 ou a A-76 avanzan a ritmo m\u00ednimo, e boa parte das estradas que percorren o rural ofrecen prestaci\u00f3ns impropias do s\u00e9culo XXI.<\/p>\n A responsabilidade est\u00e1 repartida. O Estado xestiona as principais autov\u00edas, a Xunta as auton\u00f3micas e as deputaci\u00f3ns a extensa rede provincial que usan a diario os veci\u00f1os do interior.<\/strong> Os gobernos do pasado impulsaron boa parte do que hoxe utilizamos e tam\u00e9n deixaron obras pendentes. As responsabilidades hist\u00f3ricas non substit\u00faen \u00e1s presentes. Quen hoxe dirixe o Ministerio de Transportes debe explicar por que proxectos como a A-56 ou a A-76 seguen sen avanzar. En novembro de 2025, o propio Executivo reco\u00f1eceu ante o Congreso o escaso avance das obras na N-540, vinte meses despois do seu inicio. En definitiva, conv\u00e9n avaliar a cada administraci\u00f3n polas obras que empeza, termina ou deixa pendentes.<\/p>\n Hoxe resulta m\u00e1is doado obter titulares cun gran festival que terminando unha estrada.<\/strong> Un concerto xera impacto inmediato; unha estrada require anos, pero devolve tempo, seguridade e oportunidades durante d\u00e9cadas.<\/p>\n Gobernar consiste en tomar decisi\u00f3ns cuxos beneficios desfrutar\u00e1n as seguintes xeraci\u00f3ns.<\/strong> Galicia disp\u00f3n da capacidade t\u00e9cnica e a experiencia para culminar as grandes conexi\u00f3ns pendentes. O reto non \u00e9 volver empezar, sen\u00f3n terminar o que quedou a medio cami\u00f1o para que o lugar onde nace ou vive un galego non determine as s\u00faas oportunidades nin o tempo que perde cada d\u00eda.<\/p>\n Porque, \u00f3 final, a mellor estrada non \u00e9 a que suma m\u00e1is quil\u00f3metros, sen\u00f3n a que devolve m\u00e1is tempo \u00e1 vida das persoas.<\/p>\n \u00c1lvaro J. D\u00edaz-Mella <\/strong> ---<\/p>\n \u00c1lvaro J. D\u00edaz-Mella \u00e9 un vigu\u00e9s felizmente prexubilado que xa peitea canas e ten demasiadas opini\u00f3ns sobre o que ve da nosa sociedade imperfecta.<\/em><\/p>\n ---<\/p>\n
\n
\nVigo, 2026<\/p>\n